sábado, 6 de junio de 2015

Notas de dirección sobre O HOME ALMOFADA

El siguiente artículo ha sido escrito por Tito Asorey para la revista de la Asociación de Directores de Escena de España, saliendo publicado en su número 151.



O HOME ALMOFADA
(EL HOMBRE ALMOHADA)
Historias que salvan, cuentos que matan


Poner en marcha una nueva compañía.

O Home Almofada (El Hombre Almohada) es el primer espectáculo de la compañía gallega ilMaquinario Teatro. Una compañía joven conformada por cuatro intérpretes (Melania Cruz, Laura Míguez, Fran Lareu y Fernando González) y un director (el que escribe estas líneas). Tras conocernos en la Escuela Superior de Arte Dramático de Galicia, decidimos unir esfuerzos, pasión y trabajo constante para poner en marcha un proyecto común que nos permitiese llevar a escena aquellos espectáculos que soñábamos realizar. Es evidente que los tiempos que corren no son, por decirlo suavemente, propicios para la puesta en marcha de ningún tipo de iniciativa cultural que parta como en nuestro caso, de la nada (económicamente hablando), pero gracias al apoyo de un considerable grupo de personas que han creído en nuestro proyecto cuando todavía no era más que unas hojas de papel y unos cuantos diseños, hemos podido llevarlo a cabo. Un teatro basado esencialmente en el arte del actor y asentado en los cimientos de una compañía estable, ese “hogar” en el que sientes que puedes hacer todo aquello que desees, habitada por gente con una serie de objetivos comunes y con unas perspectivas artísticas similares. Un lugar desde el que planificar, crear y experimentar buscando (siempre es una utopía) la excelencia desde el compromiso con la profesión.  También, un lugar al que regresar de otros viajes artísticos.

La elección del texto.
Desde mis inicios como director siempre he dudado mucho a la hora de decidir qué material literario (o no literario) sería el adecuado para emprender un nuevo proyecto. En el caso de nuestro primer espectáculo como compañía se barajaron muchísimas posibilidades, pero desde que cayó en nuestras manos el texto El Hombre Almohada no hubo lugar a más debates ni discusiones. Las otras posibilidades se desvanecieron ante la fuerza y la conexión que el texto de McDonagh establecía con los miembros de ilMaquinario Teatro. Martin McDonagh es un dramaturgo angloirlandés poco conocido en el teatro español pero que en Galicia ha sido ampliamente representado durante la última década, con gran acogida por parte de la crítica y del público. Esta McDonaghmanía galaica comenzó en 2006 con la representación de A raíña da beleza de Leenane (The beauty queen of Leenane), dirigida por Xulio Lago; continuó con Un cránio furado (A skull in Connemara) y Oeste Solitario (Lonesome West) dirigidas ambas por Quico Cadaval, y cierra el ciclo (hasta la fecha), nuestro O Home Almofada (The Pillowman).
De este autor me interesa tanto el tratamiento de los temas que elige para sus obras como el modo en que estos son expuestos. La violencia, la culpa, la destrucción de la inocencia, la propia importancia de la creación artística son leit-motivs esenciales que siempre son tratados con un profundo humor negro -negrísimo-, que entronca con autores tan dispares como Pinter, Mamet, Tarantino, David Lynch o los hermanos Coen. Y lo hace de un modo en el que ofrece una enorme cantidad de preguntas pero escasas respuestas, provocando la posibilidad de un debate intenso entre los espectadores. El texto de base escogido para iniciar nuestro camino como compañía contaba con todas las características que buscábamos para dar dimensión y personalidad a nuestro proyecto: una pieza dramática de gran intensidad, profundamente atlántica, de enorme actualidad, sin concesiones, con una riqueza lingüística que nos permitiese profundizar en la técnica textual, y habitada por personajes complejos y profundamente humanos.



Sinopsis del Espectáculo
En un país totalitario, Katurian K. Katurian, una escritora de macabros cuentos infantiles, está siendo interrogada por una pareja de policías a causa de la aparición en la ciudad de una serie de cadáveres de niños. El modus operandi del sujeto que lleva a cabo estos crímenes es sospechosamente similar al que ella describe en algunos de sus relatos. A pesar de todas las evidencias que la incriminan como responsable, ella lucha denodadamente por mantener su inocencia. Todo cambia para ella cuando la informan de que en una celda contigua está siendo interrogada su hermana, que padece un fuerte trastorno psicológico a causa de los malos tratos que sufrió, a manos de sus padres, siendo una niña. Katurian tratará por todos los medios de entrar en contacto con ella. El resultado de dicho encuentro entre las dos hermanas disipará las dudas sobre el culpable de los asesinatos, pero abrirá nuevas incógnitas, mucho más intensas y preocupantes...

La puesta en escena
El Hombre Almohada es un espectáculo que se presta a la investigación sobre los mecanismos de la crueldad desde un punto de vista tragicómico, en ocasiones inscrito en el paradigma de la comedia negra. Nuestra pretensión era ahondar en las convenciones de un espectáculo de intriga con una puesta en escena que tomase como base los clichés fílmicos de los que tanto bebe el autor -cine negro, cine policíaco de los 70, Tarantino, Lynch...- sin dejar de lado el humor negro que está presente en toda la pieza y que convive con el tratamiento de temas tan terribles como el asesinato, la represión policial o la tortura de niñas y niños. En este equilibrio entre drama cruel y ciertos elementos tragicómicos pienso que radica buena parte del atractivo de la propuesta, ya que tratamos de acercarnos a determinados temas que constituyen un tabú en nuestra sociedad de manera que puedan arrancar una tímida sonrisa en el espectador, pero tratando en todo momento de no caer en la frivolidad. Este asunto provocó no pocos debates en el seno del grupo, a causa del peligro de traspasar esa delgada línea roja hacia un extremo u otro. Por mi parte tenía claro que el espectáculo debía de transitar por ese filo de navaja, extremadamente delgado y afilado, entre drama y comedia negra. Si nos deslizábamos en extremo hacia el drama, posiblemente la obra se convirtiese en algo difícilmente soportable, cayendo incluso en una especie de melodrama sangriento quizás poco verosímil. Si las tintas se cargaban hacia la comedia, estoy convencido de que se perdería mucha capacidad empática y emotiva, que creo que el espectáculo debe conservar, para que la historia que en él se narra llegue con la mayor potencia a los espectadores.

Adaptación
Uno de los puntos claves de la adaptación fue el cambio de género de los dos personajes que se ven encarcelados por la policía de ese estado: Katurian y Michal. En la pieza original (como en casi todas las de McDonagh), los personajes masculinos tienen una importancia preponderante, quedando los personajes femeninos en un lugar más secundario. El cambio de género que proponemos en nuestro montaje, aprovechando las características de nuestro elenco, se convierte en un valor en sí mismo, enriqueciendo en gran medida la propuesta. El hecho de que Katurian y Michal sean mujeres aumenta el alcance del debate que genera el propio texto sobre la violencia que se ejerce sobre los niños, rompiendo los moldes tradicionales que relacionan género y violencia, a la vez que aumenta también el grado de sorpresa y empatía del receptor del espectáculo por los acontecimientos que va a presenciar.

Enfasis temáticos

La infancia destruída por la violencia
Este tema está ejemplarizado tanto en los personajes de Katurian y Michal como en los dos policías, Tupolski y Ariel, así como en los propios niños asesinados -reales- y en los que son asesinados, de forma ficcional, en los cuentos que escribe Katurian. Todos ellos intentan canalizar la violencia que sufrieron siendo pequeños de la mejor manera que saben o que pueden. No se trata en ningún caso de una obra sobre “buenos y malos”, ya que todos los personajes tienen sus razones para hacer lo que están haciendo, y hasta un torturador puede -desde su subjetividad- pensar que su labor está “del lado del bien”.

El poder de la literatura como agente transformador de la realidad
Este era otro tema de vital importancia para nosotros: la literatura, y en extensión el arte, como tabla de salvación en un mundo hostil, como agente transformador de la realidad y como medio de expiación de una serie de culpas, así como instrumento para dejar nuestra huella en el mundo y pervivir en él una vez que nuestra vida llegue a su fin. El nivel de responsabilidad que el artista tiene sobre su obra es una cuestión que nos interesaba mucho, y consideramos que se trata de un tema muy debatido en la actualidad: ¿hasta que punto el artista es responsable de lo que hagan sus receptores, influídos por su creación?

Otros temas esenciales de nuestra propuesta son:
-La familia como elemento reproductor de los mecanismos de represión estatal.
-El precio (en recortes de libertad) que debemos pagar por nuestra seguridad.
-La relación entre creación artística y vida. La creación como sacrificio.


En fin...
Hasta aquí llega el artículo, mucho más se podría decir sobre este proceso: el trabajo con los actores, los juegos previos basados en dinámicas de lucha escénica; la colaboración esencial de gente como Nuria Inglada, Ermel Morales, Nuria Montero, Cristina Domínguez, Manuel Vieites, José Lameiras, Aitor Uve y los trabajadores de Xingreira Producións; el encuentro con un escenógrafo como Luis Iglesias “Luchi” y una vestuarista como Yaiza Pinillos, que nos han permitido hacer realidad nuestros sueños; la magia de ver cómo, a pesar de todo, y con un gran esfuerzo, estamos teniendo la oportunidad de confrontar nuestra propuesta con públicos muy diversos...demasiadas cosas como para poder contarlas en un pequeño artículo como es este que os presento. Muchas gracias a todos los que habéis dedicado un poco de vuestro tiempo a leerlo. Salud y teatro. 

PERPLEXO, 5 Premios María Casares!!


lunes, 3 de noviembre de 2014

Eugenia Vieitez fala de "Perplexo"

Trala estrea de PERPLEXO, Eugenia Vieitez, mestra de filosofía da Universidade Laboral de Ourense, fíxonos chegar estas fermosas palabras que nos encheron de ledicia...dende aquí queremos darlle as grazas máis sinceras. Que luxo de espectadores.



"Resulta altamente gratificante asistir a un espectáculo teatral que combina sabiamente todos os ingredientes que, dosificados, constitúen unha sinfonía harmoniosa, inxeniosamente realzada por unha moi matizada versión dun texto complexo e fondo que nos leva aos abismos do enigma que constitúe o ser humano. É de agradecer o esforzo por dar voz a vellos temas que a esquecida filosofía levou ao seu camiño, e facerse eco da súa vixencia en tempos en que a perplexidade volve a encher de néboa a nosa mirada. 
Tonifica e levanta o decaído ánimo, lembrar que polos camiños da reflexión, podemos decatarnos de que segue aberto o diálogo que Platón abriu para unha cidadanía cansada da ausencia de verdade, perdida na confusión da violencia e a apariencia falaz, e que dous mil quinientos anos despois segue roendo as entranas de moitos países. Empezando polo noso. 
Intelixente dirección e brillantes interpretacións duns actores, tan frescos e tan maduros, tan vivaces e tan exquisitamente profesionais, que enorgullece ter o privilexio de disfrutalos, dando marabilloso exemplo de que o talento, neste páramo a que nos abocaron as cabezas dirixentes do país, medra e da luz frote ás negras sombras que o atenazan. 
Bravo Fernando, seductora Melania, deliciosa Laura, exquisito Fran. Enorme Tito Asorey. Seguiredes medrando máis si cabe, e non porque non sexades xa grandes, senón porque estades cheos de vida, talento e enerxía. Grazas polo inesquecible concerto de beleza e verdade. Foi un pracer."
Eugenia, Outono de 2014.
           

"Resulta altamente gratificante asistir a un espectáculo teatral que combina sabiamente todos los ingredientes que, dosificados, constituyen una sinfonía armoniosa, ingeniosamente realzada por una muy matizada versión de un texto complejo y profundo que nos lleva a los abismos del enigma que constituye el ser humano. Es de agradecer el esfuerzo por dar voz a viejos temas que la olvidada filosofía llevó a su camino, y hacerse eco de su vigencia en tiempos en que la perplejidad vuelve a llenar de niebla nuestra mirada. 
Tonifica y levanta el decaído ánimo recordar que por los caminos de la reflexión podemos darnos cuenta que sigue abierto el diálogo que Platón abrió para una ciudadanía cansada de la ausencia de verdad, perdida en la confusión de la violencia y la apariencia falaz, y que dos mil quinientos años después sigue royendo las entrañas de muchos países. Empezando por el nuestro. 
Inteligente dirección y brillantes interpretaciones de unos actores, tan frescos y tan maduros, tan vivaces y tan exquisitamente profesionales, que enorgullece tener el privilegio de disfrutarlos, dando maravilloso ejemplo de que el talento, en este páramo al que nos han abocado las cabezas dirigentes del país, crece y da luz frente a las negras sombras que lo atenazan. 
Bravo Fernando, seductora Melania, deliciosa Laura, exquisito Fran. Enorme Tito Asorey. Seguiréis creciendo más si cabe, y no porque no seáis ya grandes, sino porque estáis llenos de vida, talento y energía. Gracias por el inolvidable concierto de belleza y verdad. Ha sido un placer."
Eugenia, Otoño de 2014. 

lunes, 1 de septiembre de 2014

PERPLEXO!!

Cres que sabes perfectamente quen es. Cres que sabes perfectamente quen son as persoas que están ao teu carón. A túa parella. O teu mellor amigo. A túa nai. Cres que sabes perfectamente o que está sucedendo ao teu redor. Cres que ti manexas a situación. Cres que sabes como é a túa vida. Cres que tes certezas. Pero as certezas neste mundo son case unha utopía. Cando toda a realidade se derruba ao noso redor, a que podemos aferrarnos?... Benvidos o universo de Perplexo, a segunda produción da compañía ourensá Il Maquinario Teatro.


viernes, 2 de mayo de 2014

Función de O HOME ALMOFADA en Vigo

Hoxe, 2 de Maio, ilMaquinario Teatro estará con O HOME ALMOFADA no Auditorio do Concello de Vigo, ás 21:00 horas. É a nosa última función en Galicia antes de estrear o noso espectáculo en castelán, a semana que ven en Madrid. É para nós un pracer poder realizar esta función na cidade na que estudamos durante catro anos os cinco membros da compañía, e na que temos tantos bos amigos.

 As entradas poden mercarse neste enlace:  http://taquilla.servinova.com/ventaentradas/es/teatro/auditorio-municipal-do-concello/3599--o-home-almofada-ilmaquinario-teatro.html






miércoles, 18 de septiembre de 2013

En breve...


Crítica de O HOME ALMOFADA, por Damián Villalaín, da Revista Galega de Teatro


“IlMaquinario Teatro é unha compañía de recente constitución formada por antigos alumnos da ESAD de Galicia. Os seus integrantes unen a esta condición a de teren desenvolvido no teatro profesional e afeccionado traxectorias que avalan a súa audacia e decisión á hora de abordar proxectos escénicos caracterizados pola súa dificultade e a súa esixencia. Este é o caso de O Home Almofada, un texto do dramaturgo Martin McDonagh, a quen o público galego xa coñece polas montaxes que dalgunhas das súas pezas levaron a cabo compañías como Producións Teatrais Excéntricas, con dirección de Quico Cadaval, e Teatro do Atlántico con Xulio Lago. (...)
A pouco que un clique en internet o nome de McDonagh, non tardarán en decartarse de que a rede foi estendendo arredor deste dramaturgo un conxunto de lugares comúns moi ou pouco acertados. Fálase indistintamente de comedia negra e de teatro da crueldade, das influencias de Harold Pinter e de Synge e tamén as de Mamet, Tarantino e mesmo Homer Simpson. Saliéntase moito que McDonagh se aburre coas montaxes londinenses de Shakespeare e Chejov e que o seu teatro se integraría nunha especie de tendencia denominada in-yer-face, coloquialismo que aquí poderiamos traducir como en todo o morro ou de fomra menos explícita, teatro-hostión-nos-fuciños. Supoño que con isto quere dicirse que os textos de McDonagh gustan de mergullarse a pelo en temáticas escabrosas que reciben, ademáis, un tratamento dramático nada contemporizador. McDonagh inscríbese nese potente movemento do teatro e cine irlandeses que perverte certa tradición lírica algo impostada, de pegada folk e nacionalista, sen acabar de matala. Nos seus textos segue habendo moitas historias dentro da historia central, personaxes redondos e contundentes, situacións de gran crueza e unha sensación de verdade que trascende os riscos máis ou menos fantasiosos ou mesmo inverosímiles da histtoria escenificada. 
Tamén é habitual dicir que os textos de McDonagh teñen moito humor e sinalar, cando se chega este punto, o seu parentesco con Quentin Tarantino. Discrepo: no cineasta americano o humor é un resultado do seu xeito de abordar a violencia, unha violencia que en Tarantino é puro engolfamento no gozo metacinematográfico, mera ficción sobre a ficción. En McDonagh a cousa é ben distinta porque a violencia da que fala é real, tómaa en serio ou, polo menos, non a presenta como o xogo divertido e mentireiro de Tarantino que, maxistralmente estilizado, nos hiponotiza sen culpa nas pantallas. O humor en McDonagh non é un exercicio dese tipo nin tampouco un bálsamo destinado a atenuar e facer máis levadíos os efectos das súas ásperas historias, senón unha consecuencia do descarnado e renovado naturalismo con que se constrúe estas. Que non viu nunca aspectos cómicos nun enterro?
Non tiven ocasión de preguntarllo, peor creo que McDonagh estaría moi contento coa versión que do seu Home Almofada fai ilMaquinario. Mesmo pode que algúns cambios introducidos pola compañía acentúen o interese da proposta orixinal, como é o caso da conversión en mulleres das dúas persoas detidas, homes no texto de McDonagh. En efecto, hai dúas persoas detidas, dúas mulleres que son irmáns. Unha delas (Katurian, interpretado por Melania Cruz) traballa nun matadoiro e escribe terribles historias de aire infantil sobre nenos torturados e asasinados. A outra é Michal (Laura Míguez)(, unha deficiente bastante lista. A detención débese á aparición de dous nenos asasinados ao xeito narrado por Katurian nas súas historias horrorosas e, porén, rebordantes dunha estraña compaixón, algunhas das cales son lidas e ilustradas escénicamente. As dúas irmáns están baixo a custodia de dous policías, Tupolski (Fran Lareu) e Ariel (Fernando González), funcionarios ao servizo dun país innominado que lembra algunha vella ditadura da Europa Oriental.  
A partir destes vimbios argumentais básicos desenvólvese unha sitoria estarrecedora na que vai pouco a pouco agromando a verdade do sucedido. Esa estrutura dramática é a que levou a il Maquinario a cualificar de thriller esta peza que ten moito de parábola brava. É unha historia moi triste e moi dura que pode lerse sen máis como unha denuncia da violencia contra os nenos. Peor convén non quedar aí, pois O Home Almofada fala tamén dos expermientos de enxeñería pedagóxica, da incríble capacidade de resiliencia dos nenos, da dimensión constitutiva das aprendizaxes familiares, da creación artística como camiño de redención e da inevitable omnipresenza da dor, asó como das relacións entre arte e moral e entre ficción e realidade, un asunto que a detestable e hipócrita moda angloamericana do políticamente correcto volveu a poñer de actualidade dun xeito puritano e culpabilizador contra o que semella activarse unha parte substancial do texto de MacDonagh.
Todas estas vetas temáticas, ofrecidas ao espectador sen o adobío de respostas simples, están presentes na montaxe intensa e eficaz dirixida por Tito Asorey. É probable que en mans dun director máis frívolo e menos intelixente O Home Almofada se convirtese, ou ben nunha colectánea tarantinesca de horrores con pouco fundamento ou ben nunha xeremiada mexeriqueira e malamente realista sobre nenos maltratados. Pero Asorey le moi ben a McDonagh, acompáñao encantado no seu paso polo gume da navalla e convértese no mellor aliado da súa historia. Faino con recursos escasos pero excelentemente aproveitados. Crea, con moi poucos elementos, un espazo claustrófobo que actúa como metáfora visual dun mundo feo, de luces murchas e aromas kafkianos, imaxe deteriorada dunha rutineira e cega engranaxe de poder na que, porén, chegarñan a agromar a empatía e a solidariedade humana. Sobre este espazo, reconvertido puntualmente nun lugar mental onde se len e ilustran con recursos “granguiñolescos” os contos de Katurian, accionan os catro magníficos actores que dan vida a uns personaxes moi ben construídos que non tardan en escapar dos seus roles máis previsibles para mostrar a súa agochada condición de nenos feridos. Aquí é inevitable salientar o traballo de Melania Cruz e Laura Míguez –fascinante mestura de malicia e inocencia esta última- polo sobresaliente desempeño co que respoden á enorma esixencia duns personaxes sinuosos, complexos, de estratexias cambiantes.
A función dura hora e media e non ten un só deses momentos medio perdidos que tan mortais resultan no teatro. Isto ten moito que ver coa calidade dunha narración escénica tan directa e intensa como sutil, que prende inmediatamente ao espectador e o convida a participar na indagación que ten lugar no escenario. É unha indagación policial en procura da verdade duns feitos particulares a través dos cales acabamos enxergando outras verdades menos circunstanciais, máis lacerantes, quizáis máis misteriosas. Isto é o que fixeron sempre case todos os grandes dramaturgos: poetizar escénicamente a dor, desvelar a cerna dos nosos medos, constatar a humanidade común, suxerir sen esperanza a compaixón, rescatar a beleza. O Home Almofada sitúase nese ronsel de raizame aristotélica e decididamente dramática. Faino desde unha historia distinta, tétrica, desapacible e cruel, sen parlamentos longos nin monólogos altisoantes pero coa intensidade vigorosa e indeclinable dunha descarga de rocanrol. O Home Almofada é como un drama de Ibsen reescrito por Marilyn Manson. Viño novo en odres vellos moi ben servido por ilMaquinario”

O Home Almofada, portada da Revista Galega de Teatro!!

O Home Almofada foi a peza elexida polo consello de redacción da Revista Galega de Teatro para protagonizar a súa portada do número de verán do 2013. No interior da revista aparece a crítica que deste espectáculo fixo Damián Villalaín. Dende aquí agradecémoslle as súas palabras! Axiña, máis datas de O HOME ALMOFADA!





lunes, 8 de julio de 2013

"O Home Almofada", seleccionado para a MIT de Ribadavia!!!!


Estimad@s amig@s de IlMaquinario Teatro: sentímonos absolutamente felices, satisfeitos e encantados de poder comunicarvos A NOSA PARTICIPACIÓN CO ESPECTÁCULO O HOME ALMOFADA na MIT 2013!!!!! Para nós supón unha enorme honra a posibilidade de formar parte deste festival de tan longa e importante traxectoria e, por suposto, de poder facelo ao carón de profesionais tan grandes como son todos aqueles cos que compartimos cartel nesta 29 ª edición. A representación terá lugar na Casa de Cultura de Ribadavia o día 27 de Xullo ás 21:00 h.

Moitas grazas a tod@s @s que nos apoiastes e apoiades; sen vós todo isto non tería sido posible!!! 


Velaquí o enlace á programación da Mostra: http://mitribadavia.com/programa/#

martes, 7 de mayo de 2013

Crítica de Hugo Álvarez en Butaca en Anfiteatro

    
Despois da función no Forum metropolitano de A Coruña, Hugo Álvarez acaba de sacar unha crítica sobre o noso espectáculo O Home Almofada no blog de crítica teatral Butaca en Anfiteatro. Leva por título  

‘O Home Almofada’, o remover para convencer



Crítica completa en:




sábado, 16 de marzo de 2013

Xira de Primavera de O HOME ALMOFADA!


Presentamos a continuación a xira de Primavera 2013 de O HOME ALMOFADA, dentro da Rede Galega de Teatros e Auditorios!!:


12 de Abril: LALÍN, Novo Teatro Auditorio
26 de Abril: CARBALLO, Pazo da Cultura
3 de Maio: A CORUÑA, Fórum Metropolitano
16 de Maio: LUGO, Auditorio Gustavo Freire
3 de Xuño: RIBADEO, Auditorio Hernán Naval

Agardámosvos nesta xira pola nosa comunidade!!

viernes, 8 de marzo de 2013

Crítica de Cristina Díaz en El Club Express

Na páxina web cultural El club Express Cristina Díaz fixo unha crítica da nosa peza, despois de ter asistido á función realizada no Teatro Principal de Santiago de Compostela. Esta comeza así...

El cocktail de Il Maquinario: juventud, vocación, experiencia, audacia. Han llegado para quedarse.

jueves, 7 de marzo de 2013

O HOME ALMOFADA no Barco de Valdeorras!

Este venres, día 8 de Marzo, chegará ao teatro Lauro Olmo de O Barco de Valdeorras a nosa peza, O HOME ALMOFADA, ás 21:00 horas. Adxuntamos a continuación o texto publicitario do facebook do propio teatro:



"A compañía Il Maquinario, que malia o nome non son italianos, está formada por xente moza titulados da ESAD de Galicia dirixidos por Tito Asorey. É a súa primeira montaxe no teatro profesional e botan man dun dos dramaturgos de maior éxito na escena internacional, Martin MacDonagh. O home almofada é unha historia sobre a violencia e a inocencia coa contundencia descarnada, a tentura e o sarcasmo do teatro de MacDonagh, que o público do Barco ha lembrar en títulos como "A Raiña da beleza de Leenane", "Un cranio furado" ou "Oeste solitario". E falando de lembrar, Melania Cruz, unha das protagonistas deste "O home almofada" é a actriz que tanto gustou no "Ai Carmela", de Sanchis Sinisterra, que trouxo ao Barco a temporada pasada Teatro do Adro. Xa vedes que hai moitas razóns para non faltar este venres ao teatro. Coma sempre ás 21 horas, entrada 5 euros."

miércoles, 6 de marzo de 2013

Crítica de Damián Villalaín en TEMPOS NOVOS

Adxuntamos aquí, co permiso do seu autor, a crítica de O HOME ALMOFADA que Damián Villalaín escribe no último número da revista "Tempos Novos":



"Dirixir teatro é unha das cousas máis difíciles do mundo. Trátase de tomar continuamente decisións que na maior parte dos casos resultan irreversibles, pois cada unha desas decisións afecta ás xa tomadas e postas en práctica. Esa posta en práctica equivale ao avance na construción da obra teatral, unha tarefa que debe executarse nun tempo bastante limitado. As decisións –miles- afectan ao texto do que se parte, aos intérpretes cos que se traballa, ao espazo no que se vai representar, aos aspectos técnicos, ás reaccións do público… Un traballo estresante, pura artesanía intelectual  que, paradoxalmente, debe ser realizado por persoas de tempero non especialmente seguro, con certa tendencia á reflexión e á dúbida. Creo que eu necesitaría un par de anos, quizais algún máis, para facer o que Tito Asorey fixo nun par de meses con O home almofada, o espectáculo co que iniciou a súa andaina a compañía ourensá Il Maquinario. Houbo quen me dixo, tirando un pouco do tópico, que O home almofada é unha desas obras que che devolven a fé no teatro, razonamento que non comparto por non crer que o teatro sexa unha cuestión de fé, senón máis ben de kairós, de apertura á posibilidade de que algo importante e talvez imprevisto ocorra. E na peza que gloso ocorren cousas, cousas horrorosas e irrisorias que non están só latexantes no texto espléndido de Martin McDonagh, senón sobre todo no sentido que Tito Asorey e o seu sensible cuarteto actoral proporcionan a unha historia que en mans menos finas podería ter derivado cara roteiros melodramáticos, previsibles, maniqueos, desastrosos. Se O home almofada vale o moito que vale é porque agroma nela unha sabiduría sobre as cousas humanas que vai máis alá do saber facer escénico. Il Maquinario comprendeu e soubo tratar cunha obra que fala de nenos maltratados e de arte. É un asunto vidrioso, agás que se afronte sen pliegues, desde a posición facilmente eticista da denuncia e condena. Pero nese caso a obra sería outra, non a cousa extrema, ambigua e desacougante que imaxinou Martin McDonagh. Supoño que o autor británico cruzaría os dedos ao poñerlle o punto final pensando nos posibles malentendidos e nos conseguintes estragos dos que podería ser obxecto o seu texto. En Galicia, por fortuna, caeu en mans de Il Maquinario, unha compañía –alégrame poder dicilo- integrada por antigos alumnos da ESAD de Galicia."
Damián Villalaín